5th Chapter Charaka Samhita Sutra Sthana

“Atha Paῆcamodhyāyaḥ”

1st verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Athāto mātrāśitīyamadhyāyaṃ vyākhyāsyāmaḥ || 1||”

2nd verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Iti ha smāha bhagavānātreyaḥ|| 2|| “

3rd verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Mātrāśī syāt | āhāramātrā punaragnibalāpekṣiṇī || 3||”

4th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Yāvaddhyasyāśanamaśitamanupahatya prakṛtiṃ yathākālaṃ jarāṃ gacchati tāvadasya mātrāpramāṇaṃ viditavyaṃ bhavati || 4||”

5th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Tatra śāliṣaṣṭikamudgalāvakapiῆjalaiṇaśaśaśarabhaśambarādīnyā-hāradravyaṇi prakṛtilaghūnyapi mātrāpekṣīṇi bhavanti; tatha piṣṭekṣukṣīravikṛtitilamāṣānūpaudakapiśitādīnyāhāradravyāṇi prakṛtigurūṇyapi mātrāmevāpekṣante || 5||”

6th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Na caivamuktai dravye gurūlāghavamakāraṇaṃ manyetaḥ; laghūni hi dravyāṇi vāyvagniguṇabahulāni bhavanti, pṛthvīsomaguṇabahulānitarāṇi; tasmāt svaguṇādapi laghūnyagnisandukṣaṇasvabhāvānyalpadoṣāni chocyantepi, saihityopayuktāni, gurūṇi punarnāgnisandhukṣaṇasvabhāvānyasāmānyāt, ataścātimātraṃ doṣavanti sauhityopayuktānyanyatra vyāyāmāgnibalāt saiṣā bhavatyagnibalāpekṣiṇī mātrā || 6||”

 

7th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Na ca nāpekṣate dravyaṃ, dravyāpekṣayā ca tribhāgasauhityamardhasauhityaṃ va gurūṇāmupadiśyate, laghūnāmapi ca nāti-sauhityamagneryuktyartham || 7||”

8th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Mātrāvaddhayaśanamaśitamanupahatya prakṛtiṃ balavarṇasukhāyuṣā yojayatyupayoktāramavaśyamiti || 8||”

9th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Gurū piṣṭamayaṃ Tasmāt taṇḍulān pṛthukānapi | na jātu bhuktavān khādenmātrāṃ khaded bubhukṣitaḥ ||9||”

10th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Vallūraṃ śuṣkaśākāni śālūkāni visāni ca | nābhyased gauravān māṃsaṃ kṛṣaṃ naivopayojayet || 10||”

11th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Kūrcikāṃśca kilāṭāṃśca śaukaraṃ gavyamāhiṣe | matsyān dadhi ca māṣāṃśca yavakāṃśca na śīlayet || 11||”

12th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“ṣaṣṭikāῆchālimudgāṃśca saindhavāmalakai yavān | āntarīkṣaṃ payaḥ sarpirjāṃgalaṃ madhu cābhyaset || 12||”

13th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Tacca nityaṃ prayuῆjīta svāsthyaṃ yenānuvartate | ajātānāṃ vikārāṇāmanutpattikaraṃ ca yat || 13||”

14th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Ata ūrdhva śrīrasya kāryamakṣyaῆjanādikam | svasthavṛttamabhipretya guṇataḥ sampravakṣyate || 14||”

15th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Sauvīramaῆjanaṃ nityaṃ hitamkṣṇoḥ prayojayet| paῆcarātreṣṭarātre vā srāvaṇārthe rasāṇjanam || 15||”

16th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Cakṣustejomayaṃ tasya viśeṣācchleṣmato bhayama | tataḥ śleṣmaharaṃ karma hitaṃ dṛaśteḥ prasādanam || 16||”

17th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Divā tanna prayoktavyaṃ netrayostīkṣṇamaῆjanam | virekadurbalā dṛṣṭirādityaṃ prāpya sīdati || 17||”

18th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Tasmāt srāvyaṃ niśāyāṃ tu dhruvamaῆjanamiśyate | yathā hi kankādīnāṃ malināṃ vividhātmanām || 18||”

19th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Dhautānāṃ nirmalā suddhistailacelakacādibhiḥ | evaṃ netreṣu martyānāmaῆjanāścyotanādibhiḥ || 19||”

20th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Dṛṣṭirnirākulā bhāti nirmale nabhasīnduvat |hareṇukāṃ priyaṅguṃ ca pṛthvīkāṃ keśaraṃ nakham || 20||”

21st verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“AHṛīveraṃ candanaṃ patraṃ tvagelośīrapabhakam | dyāmakaṃ madhukaṃ māsī guggulvagurūśarkaram || 21||”

22nd verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Nyagrodhodumbarāśvatthaplakṣalodhratvacaḥ śubhāḥ |vanyaṃ sarjarasaṃ mustaṃ śaileyaṃ kamalotpale || 22||”

23th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Śriveṣṭakaṃ śallakīḥ ca śukabarhamathāpi ca | piśṭvā limpecchereśīkāḥ tāṃ varti yavasannibhām || 23||”

24th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Aṅguśṭhasammitāṃ kuryadaṣṭāṅgulasamāṃ bhiṣak | śuṣkāṃ nigarbhā tāṃ varti dhūmanetrārpitāṃ naraḥ|| 24||”

25th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Snehāktāmagnisampluṣṭāṃ pibet prāyogikīṃ sukhām | Vasāghṛtamadhūcchiṣṭairyuktiyuktairvarauṣadhaiḥ || 25||”

26th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Varti madhurakaiḥ kṛtvā snaihikīṃ dhūmamācaret | Śvetā jyotiṣmatī caiva haritālaṃ manaḥśilā || 26||”

27th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Gandhāścāgurūpatrādhā dhūmaṃ mūrdhavirecane | gauravaṃ śirasaḥ śūlaṃ pīnasārdhavabhedakau || 27||”

28th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Karṇākṣiśūlaṃ kāsaśca hikkāśvāsau galagrahaḥ | dantadaurbalyamāsrāvaḥ śotraghrāṇākṣidoṣajaḥ || 28||”

29th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Pūtirghrāṇāsyagandhaśca dantaśūlamarocaka | hanumanyāgrahaḥ kaṇḍuḥ krimayaḥ pāṇḍutā mukhe || 29||”

30th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Śleṣmaprasekau vaisvaryaṃ gulaśuṇḍayujihvikā | khālityaṃ piῆjaratvaṃ ca keśānāṃ patanaṃ tathā || 30||”

31st verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Kṣavathuścātitandrā ca buddhermohotinidratā | dhūmapānāt praśāmyanti balaṃ bhavanti chādhikam || 31||”

32nd verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“śirārūhakapālānāmindriyāṇāṃ svarasya ca | na ca vātakaphātmāno balinopyūrdhvajatrujāḥ || 32||”

33rd verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Dhumavaktrakapānasya vyādhayaḥ syuḥ sirogatāḥ | Prayogapāne tasyāṣṭau kālāḥ samparikirtitāḥ || 33||”

34th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Vātaśleṣmasamutkaleśaḥ kāleṣveṣu hi lakṣyati | snātvā bhuktvā samullikhya kṣutvā dantānnidhṛsya ca || 34||”

35th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

” Nāvanāῆjananidrānte cātmavān dhūmapo bhavet | tathā vātkaphātmāno na bhavantyūrdvajatrujāḥ || 35||”

36th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Rogāstasya tu peyāḥ syurāpānāstristrayastrayaḥ | paraṃ dvikālapāyī syādahraḥ kāleṣu buddhimān || 36||”

37th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Prayoge, snaihike tvekaṃ, vairecyaṃ tricatuḥ pibet | hratkaṇṭhendraiyasaṃśuddhirlaghutvaṃ sirasaḥ samaḥ || 37||”

38th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Yatheritānāṃ doṣāṇā samyak pītasya lakṣaṇam |

Bādhiryamāndhyaṃ mūktvaṃ raktapittaṃ śirobhramam || 38||”

39th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Akāle cātipītaśca dhūmaḥ kuryādupadravān | tatreṣṭaṃ sarpiṣaḥ pānaṃ nāvanāῆjanatarpaṇam || 39||”

40th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Snaihikaṃ dhūmaje doṣe vayuḥ pittānugo yadi | śitaṃ tu raktapitte syāccheleṣmapitte virūkṣaṇam || 40||”

41st verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Paraṃ tvataḥ pravakṣyāmi dhūmo yeṣā vigarhitaḥ | na viriktaḥ pibeddhūmaṃ na kṛte vastikarmaṇi || 41||”

42nd verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Na raktī na viśeṇārto na śocanna ca garbhiṇī | na śrame na made nāme na pitte na prajāgare || 42||”

43rdh verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Na mūrcchabramatṛṣṇāsu na kṣīṇe nāpi ca kṣate | na madhadugdhe pītvā ca na snehaṃ na ca mākṣikam || 43||”

44th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Dhūmaṃ na bhuktvā dadhnā ca na rūkṣaḥ kruddha eva ca | na tāluśoṣe timire śirasyabhihate na ca || 44||”

45th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Na śaṃkhake na rohiṇyāṃ na mehe na madātyaye | eṣu dhūmamakāleṣu mohāt pibati yo naraḥ || 45||”

46th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Rogāstasya prajāyante dāruṇā dūmavibhramāt | dhūmayogyaḥ pibed doṣe siroghrāṇākṣisaṃśreye || 46||”

47th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Ghrāṇenāsyena kaṇṭhasthe mukhena ghrāṇapo vamet | āsyen dhūmakavalān piben ghraṇena nodvamet || 47||”

48th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Pratilomaṇ gato hyāśu-dhūmo hiṃsyāddhi ckṣuṣī | ṛjvaṃgacakṣustaccetāḥ sūpaviṣṭastriparyayam || 48||”

49th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Pibecchidraṃ pidhāyaikaṃ nāsayā dūmamātmavān | caturviśatikaṃ netraṃ svāṅgulībhirvirecane || 49||”

50th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Dvātriṃśadaṅgulaṃ snehe prayogedhyardhamiṣyate | ṛju trikoṣāphalitaṃ kolāsthyagrapramāṇitam || 50||”

51st verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Bastinetrasamadravyaṃ dhūmanetraṃ praśasyate | dūrādvinirgataḥ parvacchinno nāḍītanūkṛtaḥ || 51||”

52nd verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Nendriya? badhate dhumo matrakalani?evita? | Yada corasca ka??hasca sirasca laghuta? vrajet || 52||”

53rd verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Kaphaśca natutāṃ prāptaḥ supītaṃ dhūmamādiśet | aviśuddhaḥ svaro yasya kaṇṭhaśca sakapho bhavet || 53||”

54th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Sitamito mastakaścaivamapītaṃ dhūmamādiśet | tālu mūrdhā ca kaṇṭhaśca śuṣyate paritapyate || 54||”

55th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Tṛapyate muhyate jantū raktaṃ ca sravatedhikam | śiraśca bhramatetyarthe mūrcchā cāsyopajāyate || 55||”

56th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Indriyāṇyupatapyante dhūmetyarthe niṣevite | varṣe varṣeṇutailaṃ ca kāleṣu triṣu nā caret || 56||”

57th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Vrāvṛṭ-śarad-vasanteṣu gatamedhe nabhastale | nasyakarma yathākālaṃ yo yathoktaṃ niṣevate || 57||”

58th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Na tasya cakṣurna ghrāṇaṃ na śotramupahanyate | na syuḥ śvetā na kapilāḥ keśāḥ śmakṣūṇi vā punaḥ || 58||”

59th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Na ca keśāḥ pramucyante vardhante ca viśeṣataḥ | manyāstambhaḥ śiraḥśulamarditaṃ hanausaṅgrahaḥ || 59||”

60th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Pīnasārdhāvabhedau ca śiraḥkampaśca śāmyati | sirāḥśir kapālānāṃ sandhayaḥ snāyukaṇḍarāḥ || 60||”

61st verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Nāvanprīṇitāścāsya labhantepyadhikaṃ balam | mukhaṃ prasannopacitaṃ svaraḥ snigdhaḥ sthiro mahān | | 61||”

62nd verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Sarvendriyāṇāṃ vaimalyaṃ balaṃ bhavanti cādhikam | na cāsya rogāḥ sahasā prabhavantyūrdhvajatrujā || 62||”

63rd verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Jīryataścottamāṃgeṣu jarā na labhate balam | candanāgurūṇī patraṃ dārvitvaṅmadhukaṃ balām || 63||”

64th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Prapauṇḍarīkaṃ sūkṣmailāṃ viḍaṃgaṃ bilvamutpalam | hṛīveramabhayaṃ vanyaṃ tvaṅmustaṃ sārivāṃ sthirām || 64||”

65th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Jīvantīṃ pṛaśnīparṇīṃ ca suradārū śatāvarīm | hareṇuṃ bṛahatīṃ vyāghriṃsurabhīṃ pabhakeśaram || 65||”

66th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Vapācayecchataguṇe māhendre vimalembhasi | tailāddaśaguṇaṃ śeṣaṃ kaṣāyamavatāryet || 66||”

67th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Ten tailaṃ kaṣāyeṇa daśakṛtvo vipācayet | athāsya daśame pāke samāṃśaṃ chāgalaṃ payaḥ || 67||”

68th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Dadhādeṣoṇutailasya nāvanīyasya saṇvidhiḥ | asya mātrāṃ prayuῆjṇīta tailasyārdhapalonmitām || 68||”

69th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Snigdhasvinnottamāṃgasya pichunā nāvanaistribhiḥ | tryahāt tryahācca saptāhametatkarma samacaret || 69||”

70th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Nivātoṣṇasmācārī hitāśī niyatendriyaḥ | tailametat tridoṣagnamindriyāṇāṃ balapradam || 70||”

71st verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Prayuῆjāno yathākālaṃ yathoktānaśnute guṇān | āpothitāgraṃ dvai kalau kaṣāyakatutiktakam || 71||”

72nd verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Bhajῆayed dantapavanaṃ dantamāṃsānyabādhayan | nihanti gandhaṃ vaurasyaṃ jihvādantāsyajaṃ malam || 72||”

73rd verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Niṣkṛṣya rūcimādhatte sadho dantavisodhanam | karaῆjakaravīrārkamālatīkakubhāsanāḥ || 73||”

74th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Śasyante dantapavane ye cāpyevaṃvidhā drumāḥ | suvarṇarūpyatāmrāṇi trapurītimayāni ca || 74||”

75th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Jihvānirlekhanāni syuratīkṣṇānyanṛjūni ca | jihvāmūlagataṃ yacca malamucchvāsarodhi ca || 75||”

76th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Daurgandhyaṃ bhajate ten tasmājjihvāṃ vinirlikhet | Ghāryāṇyāsyen vaiśadharūcisaugandhyamicchatā || 76||”

77th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Jātīkaṭukapūgānāṃ lavaṃgasya phalāni ca | kakkolasya phalaṃ patraṃ tāmbūlasya subhaṃ tathā || 77 ||”

78th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Tatha karpūraniryāsaḥ sūkṣmailāyāḥ phalāni ca | hanvorbalaṃ svarabalaṃ vadanopacayaḥ paraḥ || 78||”

79th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Syāt paraṃ ca rasajῆānamanne ca rūcirūttamā | na cāsya kaṇṭhaśoṣaḥ syānnauṣṭhayoḥ stunādbhayam || 79||”

80th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Na ca dantāḥ kṣayaṃ yānti dṛḍhamūlā bhavanti ca | na śūlyante na cāmlena hṛṣyante bhakṣayanti ca || 80||”

81st verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Parānapi kharān bhakṣyāṃstailagaṇḍūṣdhāraṇāt |nityaṃ snehārdrśirasaḥ śiraḥśūlaṃ na jāyate || 81||”

82nd verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Na khālityaṃ na pālityaṃ nā keśāḥ prapatanti ca | balaṃ siḥrakapālānāṃ viśeṣeṇābhivardhate || 82||”

83rd verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Dṛḍhmūlāśca dīrghāśca kṛṣṇāḥ keṣā bhavanti ca | indriyāṇi prasīdanti sutvagbhavati cānanam || 83||”

84th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

Na karṇarogā vātotthā na manyāhnusaṅgrahaḥ | noccaiḥśrutirna bādhirya syānnityaṃ karṇatarpaṇāt || 84||”

85th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Snehābhyaṃgād yatha kumbhaścarma snehavimardanāt | bhavatyupāṃgādakṣaśca dṛḍhaḥ kleśasaho yathā || 85||”

86th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Tatha śriramabhyaṃgād dṛḍhaṃ sutvak ca jāyate | praśāntamārūtābāṃdha kaleśavyāyāmasaṃsaham || 86||”

87th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Sparśanebhyadhiko vāyuḥ sparśanaṃ ca tvagāśritam | tvacyaśca paramabhyaṃgastasmāttaṃ śīlayennaraḥ || 87||”

88th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Na cābhighātābhihataṃ gātramabhyaṃgasevinaḥ | vikāraṃ bhajatetyartha balakarmaṇi va kvacit || 88||”

89th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Susparśopacitāṃgaśca balavan priyadarśanaḥ | bhavatyabhyaṃganityatvānnarolpajara eva ca || 89||”

90th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Kharatvaṃ stabdhatā raukṣyaṃ śramaḥ suptiśca pādayoḥ | sadha evopaśāmyanti pādābhyaṃganiṣevaṇāt || 90||”

91st verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Jāyate saukugāryaṃ ca balaṃ sthairyaṃ ca pādayoḥ | dṛṣṭiḥ prasādaṃ labhate mārutaścopaśāmyati || 91||”

92nd verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Na ca syādgṛdhrasovātaḥ pādayoḥ sphuṭanaṃ na ca | na sirāsnāyusaṃkocaḥ pādābhyaṃgena pādayoḥ || 92||”

93rd verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Daurgandhyaṃ gauravaṃ tandrāṃ kaṇḍūmalamarocakam | svedabībhatsatāṃ hanti śarīraparimārjanam || 93||”

94th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Pavitraṃ vṛṣyamāyuṣyaṃ śrmasvedamalāpaham | śarīrabalasandhānaṃ snānamojaskaraṃ param || 94||”

95th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“kāmyaṃ yraśasyamāyuṣyamalakṣmīghnaṃ praharṣaṇam | śrīmatpāriṣadaṃ śastaṃ nirmalāmbaradhāraṇam || 95||”

96th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Vṛṣyaṃ saugandhyamāyuṣyaṃ kāmyaṃ puṣṭibalapradam | saumanasyalakṣmīghnaṃ gandhamālyaniṣevaṇam || 96||”

97th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Dhanyaṃ maṃgalyamāyuṣyaṃ śrīmadvyasana sūdanam | harṣaṇaṃ kāmyamojasyaṃ ratnābharaṇadhāraṇam || 97||”

98th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Medhyaṃ pavitramāyuṣyamalakṣmīkalināśanam | pādayormalamārgāṇāṃ saucādhānamabhīkṣṇaśaḥ || 98||”

99th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Pauṣṭikaṃ vṛṣyamāyuṣyaṃ śuchi rūpavirājanam | keśaśamśrunakhādīnāṃ kalapanaṃ samprasādhanam || 99||”

100th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Cakṣuṣyaṃ saparśanahitaṃ pādayorvyasanāpaham | balayaṃ parākramasukhaṃ vrṣyaṃ pādatrādhāraṇam || 100||”

101st verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“īteḥ praśamanaṃ balyaṃ guptyāvaraṇaśaṃkaram | gharmānilarajombughnaṃ chacadhāraṇamucyate || 101||”

102nd verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Skhalataḥ sampratiṣṭhānaṃ sutrūṇāṃ ca niṣūdanam | avaṣṭambhanamāyuṣyaṃ bhayaghnaṃ daṇḍdhāraṇam || 102||”

103rd verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Nagarī nagarasyeva rathasyeva rathī yathā | svaśarīrasya medhāvī kṛtyeṣvavahito bhavet || 103||”

104th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Vṛttyupāyānniṣevet ye syurdharmāvirodhinaḥ | śamamadyayanaṃ caiva sukhamevaṃ samaśnute || 104||”

105th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Mātrā dravyāṇi mātrāṃ ca saṃśritya gurūlāghavam | dravyāṇāṃ garhitobhyaso yeṣāṃ ca ṣasyate || 105||”

106th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Aῆjanaṃ dhūmavartiśca trividhā vartikalpanā | dhūmapānaguṇāḥ kālāḥ pānamānaṃ ca yasya yat || 106||”

107th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Vyāpatticihṛaṃ bhaiṣajyaṃ dhūmo yeṣāṃ vigarhitaḥ | peyo yathā yanmayaṃ ca netraṃ yasya ca yuddhidham || 107||”

108th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Nasyakarmaguṇā nastaḥ kārya yacca yathā yadā | bhakṣayed dantapavanaṃ yathā yadhadguṇaṃ ca yat || 108||”

109th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Yadartha yāni cāsyen dhāryāṇi kavalagrahe | tailasya ye guṇā diṣṭāḥ śirastailaguṇāśrca ye || 109|| “

110th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Karṇataile tathabhyaṃge pādābhyaṃgeṃgamārjane | snāne vāsasi suddhe ca saugandhye ratnadhāraṇe || 110||”

111th verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Śauce saṃharaṇe lomnāṃ pādatracchatradhāraṇe | guṇā mātrāśitīyersmistathoktā daṇḍadhāraṇe || 111||”

Final verse - Charaka Samhita Sutra Chapter 5

“Ityagniveśakṛte tantre carakapratisaṃskṛate sūtrasthāne svasthavrttacatuṣke mātrāśitīyo nāma paῆcamodhyāyaḥ || 5||”

Chapter 01

Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipisicing elit, sed do eiusmod tempor incididunt ut labore et dolore magna aliqua. 

Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipisicing elit, sed do eiusmod tempor incididunt.


Chapter 01

Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipisicing elit, sed do eiusmod tempor incididunt ut labore et dolore magna aliqua. 

Ut enim ad minim veniam, quis nostrud exercitation ullamco quis nostrud exercitation.

New

Available on eBook Readers. Buy Your Copy Today!

Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipisicing elit, sed do eiusmod tempor incididunt ut labore et dolore magna

>
error: Content is protected !!